Đường sắt: trụ cột giao thông công cộng và động lực kinh tế tại Đông Nam Á
[The Japan News] – Trên khắp thế giới, đường sắt đang trở thành trụ cột quan trọng của mạng lưới giao thông công cộng, giúp giảm thiểu tắc nghẽn đường bộ và bảo vệ môi trường. Các đô thị lớn ở Đông Nam Á đang nỗ lực phát triển hệ thống đường sắt đô thị với hy vọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Những công ty Nhật Bản với công nghệ và kỹ năng xây dựng cơ sở hạ tầng cao cấp đang hiện diện rõ ràng tại những khu vực này.
Tại Manila, một cỗ máy đào hầm có đường kính khoảng 7 mét đang tiến hành công việc trong một không gian ngầm, điều chỉnh góc độ chính xác từng milimet. Khi hoàn thành, đường hầm này sẽ là tuyến tàu điện ngầm đầu tiên của Philippines, kỳ vọng sẽ giảm thiểu tình trạng tắc nghẽn giao thông nghiêm trọng tại đây.
Nhật Bản đã đóng góp lượng lớn bí quyết và công nghệ tiên tiến, tích lũy qua hơn 150 năm xây dựng đường sắt, vào dự án tàu điện ngầm Manila. Mitsuru Yasui, giám đốc xây dựng của Shimizu Corp., tổng thầu chính cho dự án, cho biết: “Chất lượng đất thay đổi theo từng mét đào.” Yasui đã tham gia vào nhiều dự án đào hầm ở Nhật Bản và châu Á suốt 30 năm qua. Ông chia sẻ: “Chúng tôi phải xem xét lượng chất bẩn còn sót lại sau khi khoan để đánh giá tình trạng đất tiếp theo.”
Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr. đã tham dự lễ khởi công xây dựng đường hầm vào tháng 1 năm 2023, thể hiện sự kỳ vọng lớn của cả nước đối với dự án này. Một quan chức Bộ Giao thông Vận tải Philippines cho biết đất nước này còn hạn chế về chuyên môn trong việc xây dựng, vận hành và bảo trì hệ thống giao thông công cộng, do đó, sự hỗ trợ của Nhật Bản là rất cần thiết.
Tại Bangkok, thành phố từng nổi tiếng về tình trạng tắc nghẽn, mạng lưới đường sắt đô thị đang được mở rộng. Tuyến tàu điện ngầm MRT Purple, khai trương năm 2016, sử dụng đầu máy toa xe của Japan Transport Engineering Co., công ty con của East Japan Railway Co. (JR East). JR East, Marubeni Corp., và Toshiba Corp. hợp tác quản lý và bảo trì tuyến đường này. Theo Cục Vận tải Đường sắt Thái Lan, Tuyến Tím gặp ít sự cố hơn nhiều so với các tuyến khác, chiếm khoảng 1% tổng số sự cố trên sáu tuyến đường sắt đô thị của Bangkok vào năm 2021. JR East nỗ lực giảm số lượng sự cố bằng cách theo dõi chặt chẽ tình trạng hao mòn của các bộ phận và thay thế kịp thời.
Vào tháng 12 năm 2022, tuyến đường sắt đô thị đầu tiên của Bangladesh bắt đầu hoạt động tại Dhaka, sử dụng văn phòng Hỗ trợ Phát triển Chính thức của Nhật Bản và bao gồm các tính năng như toa dành riêng cho phụ nữ và cửa sân ga. Một tuyến mới sử dụng toa xe lửa của Hitachi Ltd. dự kiến sẽ sớm khai trương tại Thành phố Hồ Chí Minh, miền Nam Việt Nam.
Nhật Bản không chỉ có bí quyết về xây dựng đường sắt mà còn có khả năng phát triển khu vực xung quanh các ga tàu. Ở Đông Nam Á, việc phối hợp giữa các công ty đường sắt và các nhà phát triển bất động sản chưa được tốt, dẫn đến tình trạng xây dựng nhà ga mà không có cơ sở thương mại xung quanh. Thống đốc Bangkok Chadchart Sittipunt, cựu bộ trưởng giao thông và chuyên gia về chính sách giao thông, cho biết: “Người dân Thái Lan vẫn nghĩ đường sắt và bất động sản là riêng biệt. Ở Nhật Bản, bạn tích hợp chúng để mọi thứ hiệu quả hơn.” Các công ty JR ở Nhật Bản kiếm được doanh thu không chỉ từ vé tàu mà còn từ bất động sản. Ông nhấn mạnh: “Chúng tôi còn phải học hỏi nhiều hơn từ Nhật Bản.”
Cơ quan Phục hưng Đô thị Nhật Bản (UR) cũng đang giúp phát triển khu vực xung quanh nhà ga đường sắt ở phía bắc Bangkok. Ngoài những lợi ích kinh doanh thông thường, các công ty Nhật Bản tham gia vào các dự án đường sắt ở các nước mới nổi còn có lợi thế khác. Homare Komata, một quan chức của Phòng Chính sách và Dự án Quốc tế thuộc Cục Đường sắt của Bộ Đất đai, Cơ sở hạ tầng, Giao thông và Du lịch Nhật Bản, cho biết: “Số người có bí quyết mở các tuyến đường sắt mới đang giảm ở Nhật Bản. Tham gia vào các hoạt động đường sắt ở nước ngoài là một cách tốt để truyền lại những kỹ năng đó.”
Lợi ích đôi bên cho sự phát triển bền vững
[Kennet] Hợp tác giữa Việt Nam và Nhật Bản trong lĩnh vực xây dựng đường sắt đô thị và quốc gia không chỉ mang lại lợi ích cho Việt Nam mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho Nhật Bản. Việt Nam, với nền kinh tế đang phát triển mạnh mẽ, đã trở thành một điểm đến hấp dẫn cho đầu tư và sản xuất của Nhật Bản. Sự đầu tư này không chỉ góp phần nâng cao cơ sở hạ tầng giao thông của Việt Nam mà còn thúc đẩy sự phát triển công nghiệp và kinh tế của quốc gia. Đồng thời, Việt Nam cũng đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp nguồn nhân lực cho sự phát triển kinh tế và sản xuất của Nhật Bản, với lực lượng lao động trẻ, năng động và ngày càng có tay nghề cao.
Trong quá trình hợp tác, Việt Nam không chỉ nhận được sự hỗ trợ về công nghệ và trang thiết bị hiện đại mà còn có cơ hội học hỏi và tiếp thu kinh nghiệm kỹ thuật cao của Nhật Bản. Điều này giúp nâng cao năng lực chuyên môn và quản lý của các kỹ sư và công nhân Việt Nam, tạo nên một nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững của ngành giao thông công cộng trong nước. Về phía Nhật Bản, việc hợp tác với Việt Nam mở ra cơ hội mở rộng thị trường và củng cố vị thế của họ trong khu vực Đông Nam Á, đồng thời giúp truyền tải những kỹ năng và kiến thức quý báu mà họ đã tích lũy trong suốt hơn một thế kỷ qua.
Sự hợp tác này là một minh chứng cho mối quan hệ đôi bên cùng có lợi, khi Việt Nam và Nhật Bản cùng nhau phát triển, đóng góp vào sự thịnh vượng của cả hai quốc gia cũng như của khu vực.


Tham khảo: Yomiuri Shimbun.
Biên tập: Kennet Team.
Tin bài liên quan
- Đầu tư Nhật Bản và cơ hội cho nhân lực ngành ô tô Việt Nam
- Thời đại của sự hòa nhập và thịnh vượng với nhân lực nước ngoài tại các công ty Nhật Bản
- Đoàn doanh nghiệp Nhật Bản tìm kiếm công ty chế biến sò điệp thay thế tại Việt Nam

